(Phỏng theo Trang Tử)
Chuyện kể, có hai anh em nhà kia sau thời gian làm việc cật lực, dành dụm đã mua được một căn hộ chung cư ở tầng thứ tám mươi. Một chiều hai anh em đi làm về, đến trước thang máy thấy thông báo:"Thang máy có sự cố, phải sửa chữa. Thời gian từ...đến...". Hai anh em nhìn nhau, thôi thì đi bộ vậy. Hăm hở hai anh em đi một mạch lên tầng thứ hai mươi. Mồ hôi ướt đẫm áo, hai người gửi lại bao lô, túi xách, đi tiếp lên tầng thứ bốn mươi. Thấm mệt, người anh quay sang trách người em:"Chú thật vô tâm, sáng nay đi làm chả nhìn thông báo gì cả. Nếu không chúng ta về sớm một chút, đâu phải đi bộ mệt thế này". Người em vặc lại, thế là hai anh em cứ cãi qua cãi lại, ai cũng thấy mình đúng. Lát sau thấy không giải quyết được vấn đề gì, hai người đi tiếp lên tầng thứ sáu mươi. Mệt nhoài, cả hai nằm vật ra, chả ai nói với ai lời nào. Nghỉ một lát, hai người lết tiếp lên tầng thứ tám mươi. Khi đứng trước cửa phòng, họ mới giật mình nhận ra, chìa khoá căn phòng đã để trong ba lô gửi ở tầng thứ hai mươi.
Chuyện chỉ có vậy. Nhưng ngẫm, đời người cũng thế thôi. Từ thiếu niên đến tuổi hai mươi, mọi thứ đều phơi phới, căng tràn. Chìa khoá cuộc đời đang ở trong tay, hành lý trên vai, ta hăm hở tiến lên phía trước. Thời gian trôi, đến tuổi bốn mươi. Nhìn lại mấy mươi năm qua mình lao tâm khổ tứ, thế mà mọi thứ vẫn chỉ là phác thảo. Thấy phía trước còn bao gập gềnh, thế là trăn trở, nghĩ suy. Sáu mươi tuổi, tóc đã bắt đầu bạc, lưng đã bắt đầu còng. Cuộc đời đã trải qua những tháng năm đắng cay, vinh nhục, được mất, thấy mọi thứ thật vô thường. Đã thấy "Nhi nhĩ thuận", nghe mọi thứ, thấy mọi thứ xảy ra với mình, với người, nhẹ nhàng hơn. Lết về tuổi tám mươi, về những năm tháng cuối của cuộc hành trình, mới giật mình ngộ ra, cái chìa khoá của cuộc đời, những hoài bão, những ước mơ ... ta đã để lại ở tuổi hai mươi.
Nhiều lúc chỉ mình với mình, vẩn vơ tôi nghĩ: không rõ chìa khoá của cuộc đời tôi, tôi đã gửi ở nơi nao khi tôi tuổi hai mươi./.
*Trang Tử (365 - 290 TCN) triết gia Trung Quốc.